Platform over bouw en ontwikkeling in de zorg in Nederland en België
In Winterswijk is in november een nieuwe woonlocatie van zorginstelling Sius geopend. Hier wonen twintig mensen met een verstandelijke beperking, al dan niet zelfstandig. Dat de cliënten hier nu al naar volle tevredenheid wonen, is te danken aan een vloeiend verlopen ontwerp- en bouwproces.
Sius biedt in de Achterhoek zorg en begeleiding aan meer dan 800 mensen met een beperking. Zij heeft 39 locaties en biedt zorg aan mensen van alle leeftijden. De locaties gaan stuk voor stuk op in de wijk en hebben een huiselijke uitstraling. Aan de Laan van Hilbelink in Winterswijk is dit niet anders. Hier is bewust gekozen voor een zeer gemoedelijke uitstraling, zowel binnen als buiten.
Op de begane grond bevinden zich twee groepen van ieder zes studio’s, met per groep een gemeenschappelijke woonkamer en keuken. Op de bovenverdieping zijn acht tweekamerappartementen met een eigen keuken en badkamer ingericht. Voor onderling contact is er ook een gemeenschappelijke woonkamer. Alle woningen beschikken over een eigen buitenruimte. Dit ontwerp kwam tot stand door een samenwerking tussen medewerkers van Sius, opZoom architecten en een bouwteam met Marku Bouw als hoofdaannemer.
Het is de eerste keer dat Sius zelf ontwikkelde en bouwde. Daarom werd Marku Bouw bij het project betrokken. Koen Knufing, directeur bij Marku: “Wij zoeken ook locaties, ontwikkelen en realiseren. Bijvoorbeeld woningen voor arbeidsmigranten of statushouders, naast woningen voor de zorg. Deze hebben we ook in eigen beheer. We droegen drie locaties aan voor Sius. Uiteindelijk werd het Winterswijk. Vervolgens hebben we aan de hand van het ontwerp van opZoom het plan technisch uitgewerkt en turnkey gebouwd.”
De kavel sloot aan bij het gedachtegoed en er zat al een maatschappelijke bestemming op. Voorheen stond hier een gymzaal die hoorde bij de naastgelegen school. Dit zorgde ervoor dat er ruimte was voor het ontwerp en om eventueel de hoogte in te gaan. Dit was gelukkig niet nodig. De rustige en beschutte kavel, die even van de weg af ligt, is door de gemeente Winterswijk aangeboden aan Sius. Deze nieuwbouw was hiermee het sluitstuk van het grote project IKZIE Winterswijk.
De naastgelegen school is verbouwd tot Oldschool Hotel en appartementen voor jongeren. Bij het ontwerp van de woonlocatie hield Marie-Jeanne Sas, eigenaar van opZoom architecten uit Arnhem, hier rekening mee. “We hebben een hybride overgang gemaakt naar de lichte gevels van het hotel. Je kunt zien dat de twee locaties in het verleden met elkaar te maken hadden. Ernaast ligt een vergroend parkeerterrein voor bezoekers aan Winterswijk.
Er is een natuurlijke overgang van dit parkeerterrein naar de tuin en vervolgens naar het gebouw. Dit werd gecreëerd door een pergola van Douglashout toe te voegen.” De architect ontwierp ook het interieur en de buitenruimte. Alles loopt daardoor vloeiend in elkaar over. Sas: “We hebben ervoor gekozen om er geen langwerpig gebouw van te maken, maar om er een sprong in te maken. Dit verkleint het gebouw en maakt het intiemer. Bij de sprong ligt de hoofdentree en je herkent er de twee verschillende groepen aan.”
Voor de gevels werd een lichte steen gebruikt en frakéhouten elementen. In de kozijnen komen de kleuren groen, bruin en beige terug voor een nog vriendelijker beeld. Deze natuurlijke kleuren zijn verder doorgetrokken naar binnen toe. In één vleugel is vooral zachtgeel gebruikt en in de andere zachtgroen, voor extra oriëntatie. “Een mooi detail is dat we in de gangen geen armaturen tegen de plafonds hebben aangebracht, maar op de wanden. Dat is een kleine ingreep, maar het zorgt voor een huiselijke, warme sfeer”, zegt Sas.
Toen het voorlopige en definitieve ontwerp klaar waren, is door het bouwteam binnen vier maanden het ontwerp uitgewerkt tot een uitvoeringsgereed ontwerp en zijn de vergunningen aangevraagd. Afgesproken werd dat er turnkey opgeleverd zou worden: volledig gestoffeerd en afgewerkt, inclusief de buitenruimte. “De bouwtijd duurde minder dan een jaar”, vertelt Knufing. “Het was een heel fijn traject met respect voor ieders belangen. Ook die van omwonenden.” Voor en tijdens de bouw werden er door Sius bouw- en buurtbijeenkomsten georganiseerd, waarbij mensen geïnformeerd werden en ze hun mening mochten geven. Een zorg bij bewoners van de nabijgelegen appartementen was bijvoorbeeld dat ze uit zouden kijken op een lelijk dak. Daarom werd gekozen voor sedum in combinatie met PV-panelen op het hoge dak en de fietsenberging. Knufing: “Onze uitvoeder Niels Hummelink fungeerde tevens als omgevingsmanager. Wanneer iemand vragen had, was hij altijd bereid deze te beantwoorden en eventueel op te lossen. Sius had bovendien voor de buurtbewoners een speciaal mailadres aangemaakt, zodat er vanuit alle betrokkenen korte communicatielijnen waren.”
Intern bij Sius werden er werkgroepen ingezet om het advies van medewerkers en gedragsdeskundigen in te zetten. Telkens wanneer er vragen waren vanuit het bouwteam of de werkgroep, werden deze vlot beantwoord. Ook de cliëntenraad werd actief bij de plannen betrokken.
Hoewel het project één groot succesverhaal lijkt te zijn, waren er natuurlijk ook strubbelingen. Zo liep Marku aan tegen problemen in verband met netcongestie, vertelt Knufing. “Het gebouw was geëngineerd op grootverbruik, maar we konden alleen een kleinverbruikaansluiting krijgen. Samen met co-maker WSi Techniek hebben we toen een adviesbureau ingeschakeld. De oplossing lag in extra PV-panelen en een accupakket, dat we netjes hebben weggewerkt in de buitenruimte. Daardoor hadden we geen grootverbruikaansluiting meer nodig.”
Een andere tegenvaller die goed uitpakte, was de afvoer van het regenwater. Dat mocht niet afgevoerd worden via het riool, waardoor er een andere oplossing bedacht moest worden. Knufing: “We hebben een grote wadi gemaakt met infiltratiekratten. Daardoor hebben we glooiing op het terrein kunnen aanbrengen met bomen en struiken op de hellingen. Extra biodiversiteit is aangebracht met bloemenmengsels. Er komt een fantastisch mooie buitenruimte.”
Volgens Mariëlla Vermeer, projectmanager bij deze bouw vanuit Sius, werden er ook oplossingen gevonden die zo goed blijken te werken, dat ze in de toekomst meegenomen worden binnen nieuwe locaties. “Het gebouw heeft één huisnummer, maar cliënten willen zelf bepalen wat voor internet- en tv-pakket ze hebben. Daarom zijn we in zee gegaan met een partij die net als in ziekenhuizen kastjes aanbiedt, zodat elke cliënt een eigen internet- en zenderpakket heeft. Als er een verhuizing plaatsvindt, kan dit eenvoudig aangepast worden. Dat bevalt zo goed, dat we hiervan mogelijk ook op andere locaties gebruik gaan maken.”
Bij de ontwikkeling lag de nadruk op groepswonen. Hoewel er een jarenlange tendens was dat cliënten zelfstandig woonden, merkten de medewerkers bij Sius dat een gezamenlijke woonkamer en nabijheid van personeel toch belangrijk zijn. De bewoners van deze nieuwe locatie in Winterswijk mochten in september in hun nieuwe woningen trekken. Nu blijkt dat ze heel erg tevreden zijn. Monique Oesterholt, zorgteammanager bij Sius: “Zodra je binnenkomt voel je de welkome sfeer. Ik kan niet anders zeggen dan dat het goed gelukt is. Het voortraject heeft even geduurd, maar zodra we aan de slag konden, was het een vliegende start en hebben we met veel plezier samengewerkt. Dat zie je aan de hele uitstraling van het gebouw en de manier waarop de mensen er wonen.”
Neem dan rechtstreeks contact op met opZoom architecten bv.
Contact opnemen
opZoom is een architectenbureau (BNA) met een breed profiel dat gerund wordt door ervaren directie architecten Marie-Jeanne Sas MSc. en Johan Blokland MSc. en partnerarchitect Bastiaan Buurman MArch. Het bureau richt zich op maatschappelijke opgaven in de sectoren wonen, zorg en dienstverlening. Een substantieel deel van de opgavenportefeuille bestaat uit herstructureren en herwaarderen van bestaand […]
Bekijk Bedrijfsprofiel
Jubileum
